Wat kost een vergunning voor een aanbouw in 2026?
Wat kost een vergunning voor een aanbouw? Voor een vergunningsplichtige aanbouw met een bouwsom van ongeveer €90.000 kun je voor het complete aanvraagtraject rekenen op circa €3.500 tot €8.000. Een bruikbaar richtbedrag is €5.500. De gemeente bepaalt de leges, maar ook bouwtekeningen en een constructieberekening tellen mee.
Gemiddeld richtbedrag: ongeveer €5.500
Realistische prijsrange: €3.500 tot €8.000
Complex traject: vanaf ongeveer €8.000
Belangrijkste prijsbepaler: gemeentelijke leges en benodigde onderbouwing
Deze bedragen zijn een consumentenbudget voor leges en voorbereiding. Gemeentelijke leges zijn een heffing zonder btw. Bij de richtprijzen voor teken- en advieswerk is uitgegaan van bedragen inclusief btw. De bouwkosten van de aanbouw zelf vallen buiten deze prijs.
Waaruit bestaan de kosten van een vergunning?
De rekening bestaat meestal uit twee delen. Je betaalt de gemeente voor het behandelen van de aanvraag en je betaalt adviseurs voor de documenten die bij de aanvraag horen. Alleen naar het legespercentage kijken geeft daarom een te laag beeld van het totale budget.
| Kostenpost | Richtprijs bij een aanbouw van €90.000 | Waarvoor betaal je? |
|---|---|---|
| Gemeentelijke leges | €1.800 tot €4.500 | Beoordeling van de aangevraagde activiteiten |
| Bouwtekeningen | €950 tot €1.800 | Plattegronden, gevels, doorsneden en situatietekening |
| Constructieberekening | €600 tot €1.200 | Onderbouwing van fundering, draagconstructie en geveldoorbraak |
| Vooroverleg of extra advies | €0 tot €1.000 of meer | Vooraf laten beoordelen of een afwijkend plan haalbaar is |
De posten zijn niet in iedere gemeente of bij iedere aanbouw hetzelfde. Soms zitten indiening, overleg en één revisieronde in de prijs van het tekenbureau. Bij een andere aanbieder worden wijzigingen of aanvullende details apart berekend.
Hoe worden de gemeentelijke leges berekend?
Gemeenten stellen hun tarieven zelf vast. Vaak is het tarief gekoppeld aan de bouwkosten, maar er kunnen ook vaste bedragen, staffels of toeslagen per activiteit gelden. Heeft de aanvraag zowel een bouwactiviteit als een omgevingsplanactiviteit nodig, dan kan de gemeente de bijbehorende tarieven bij elkaar optellen.
De bouwsom die voor de leges wordt gebruikt, is niet automatisch gelijk aan je volledige verbouwingsbudget. Gemeenten kunnen uitgaan van de kosten van de vergunningplichtige bouwwerkzaamheden, meestal exclusief btw. Een gemeente mag een opgegeven bedrag toetsen aan eigen normbedragen als de bouwsom niet aannemelijk lijkt.
Bij een indicatief tarief van 2% tot 5% levert een bouwsom van €90.000 leges van ongeveer €1.800 tot €4.500 op. Dat is geen landelijk tarief. De legesverordening van de gemeente waar je bouwt, blijft bepalend.
Rekenvoorbeeld voor een aanbouw van €90.000
Stel dat je een aanbouw laat ontwerpen met een opgegeven bouwsom van €90.000 exclusief btw. De gemeente rekent in dit voorbeeld 3,5% aan leges voor de relevante activiteiten. Het gaat om een samengesteld voorbeeld, niet om een werkelijke offerte.
| Onderdeel | Voorbeeldbedrag |
|---|---|
| Gemeentelijke leges: 3,5% van €90.000 | €3.150 |
| Tekeningpakket voor de aanvraag | €1.400 |
| Constructieberekening aanbouw en doorbraak | €900 |
| Totaal aanvraagbudget | €5.450 |
Daarmee komt het voorbeeld vrijwel op het richtbedrag van €5.500 uit. Vooroverleg, bodemonderzoek, extra revisies en juridische hulp zijn niet inbegrepen. Worden die wel nodig, dan kan het totale voorbereidingsbudget boven €8.000 uitkomen.
Wanneer heb je voor een aanbouw een vergunning nodig?
Een aanbouw kan onder voorwaarden vergunningvrij zijn, maar dat is niet alleen een kwestie van oppervlakte of diepte. De plaats op het perceel, het achtererfgebied, de hoogte, het lokale omgevingsplan en de status van het pand spelen mee. Bij een monument, beschermd gebied of aanbouw aan een naar openbaar gebied gekeerde zijde gelden eerder aanvullende beperkingen.
Doe daarom eerst de vergunningcheck in het Omgevingsloket. Vergunningvrij betekent bovendien niet regelvrij. De constructie moet nog steeds voldoen aan de bouwtechnische regels en ook het burenrecht blijft gelden.
Wie een breder beeld zoekt van vergunningsoorten en gemeentelijke tarieven, kan de kosten van een omgevingsvergunning apart bekijken.
Welke stukken moet je laten maken?
Bij een vergunningaanvraag voor een aanbouw vraagt de gemeente doorgaans om tekeningen van de bestaande en nieuwe toestand. Denk aan plattegronden, gevelaanzichten, doorsneden, maatvoering en een situatietekening. De precieze indieningsvereisten verschijnen tijdens de aanvraag in het Omgevingsloket.
Voor de fundering, dakconstructie en doorbraak in de bestaande gevel kan een constructieberekening nodig zijn. Laat vooraf vastleggen of het tekenbureau alleen het ontwerp levert of ook de technische uitwerking, indiening en beantwoording van vragen van de gemeente verzorgt. Daar ontstaan anders snel dubbele opdrachten of extra kosten.
De bouwsom van de aanbouw valt niet binnen het vergunningbudget. Voor een overzicht van andere projectkosten kun je de bredere kosten van verbouwen gebruiken.
Wanneer is vooroverleg verstandig?
Vooroverleg is vooral nuttig als de aanbouw niet duidelijk binnen het omgevingsplan past. Dat kan bijvoorbeeld spelen bij een afwijkende bouwhoogte, een aanbouw aan de zijkant, een beschermde omgeving of een plan dat dicht bij openbaar gebied ligt.
De gemeente geeft dan een voorlopig oordeel over de haalbaarheid en de benodigde stukken. Vooroverleg is geen vergunning en biedt geen garantie op goedkeuring. Het kan wel voorkomen dat je direct een volledig technisch dossier laat maken voor een plan dat eerst aangepast moet worden.
Bij een gewone achteraanbouw die volgens de beschikbare regels past, kan uitgebreid vooroverleg juist onnodige kosten en vertraging opleveren. Begin in dat geval met de gratis vergunningcheck en vraag de gemeente alleen om verduidelijking waar de uitkomst niet duidelijk is.
Wat gebeurt er bij bezwaar?
Na een reguliere vergunningverlening kunnen belanghebbenden binnen zes weken bezwaar maken. Het indienen van bezwaar bij de gemeente kost niets. Als aanvrager kun je wel kosten maken voor een architect, jurist of aangepast ontwerp wanneer het bezwaar inhoudelijke gevolgen heeft.
Bezwaar betekent niet automatisch dat de vergunning vervalt. De gemeente heroverweegt het besluit. Gaat de zaak daarna naar de bestuursrechter, dan kunnen griffierecht en kosten voor rechtsbijstand ontstaan. Bij een aanbouw dicht bij de erfgrens is vroeg overleg met de buren daarom verstandig, zeker als de aanbouw invloed heeft op licht, uitzicht of privacy.
Bij een grotere woninguitbreiding op het dak spelen vaak andere onderzoeken en adviseurs mee. De voorbereiding daarvan staat apart beschreven bij de vergunning voor een dakopbouw.
Conclusie
Voor een vergunningsplichtige aanbouw met een bouwsom van €90.000 is een aanvraagbudget van €3.500 tot €8.000 realistisch. Ongeveer €5.500 is een bruikbaar vertrekpunt voor leges, tekeningen en een constructieberekening. Controleer eerst of een vergunning nodig is en zoek daarna de actuele legesverordening van je eigen gemeente op.
Bronnen en prijscontrole
- Rijksoverheid, gebruikt voor de afbakening tussen vergunningplichtig en vergunningvrij bouwen.
- Omgevingsloket, gebruikt voor de vergunningcheck en aanvraagroute.
- Gemeente Rotterdam, gebruikt ter controle van gemeentelijke leges, tariefschijven en de bouwsom als grondslag.
- Gemeente Deventer, gebruikt voor de uitleg over activiteiten, bouwkosten en leges bij afwijzing of intrekking.
- Draagbalken.nl, gebruikt als marktcontrole voor bouwtekeningen en constructieberekeningen.
Totaal aantal werkelijk gebruikte bronnen: 11.
